İçeriğe atla
Termik santral bacaları, elektrik iletim hatları ve sunucu kabinleri zemininde Virginia Ashburn'deki veri merkezlerinin havadan polaroid fotoğrafı.
Fotoğraf: Theodore Christopher (CC0) / Wikimedia Commons

ABD'nin dev veri merkezleri bir ülkeden fazla elektrik yakıyor

Nature Sustainability'de yayımlanan bir araştırmaya göre ABD'deki 403 dev ölçekli veri merkezi bir yılda yaklaşık 82 terawatt saat elektrik tüketti. Bu, dünyadaki ülkelerin çoğunun tek tek harcadığından fazla, elektriğin yarısından fazlası da gaz ve kömürden geliyor.

Selin Y.ohafalan editörüYayın · 2 dk okuma
Termik santral bacaları, elektrik iletim hatları ve sunucu kabinleri zemininde Virginia Ashburn'deki veri merkezlerinin havadan polaroid fotoğrafı.
Fotoğraf: Theodore Christopher (CC0) / Wikimedia Commons

Yapay zekâ yarışının enerji faturası netleşmeye başladı. The Verge'ün aktardığına göre Nature Sustainability dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, ABD'deki dev ölçekli veri merkezlerinin hâlâ elektriğini en çok fosil yakıtlardan aldığını ve topluca birçok ülkeden fazla elektrik tükettiğini gösteriyor.

Uydu görüntüleriyle 403 tesis

Araştırma, büyük ölçüde üretken yapay zekâyı desteklemek için hızla inşa edilen ve milyonlarca metrekareye yayılan "hiper ölçekli" tesislere odaklanıyor. Harvard T.H. Chan Halk Sağlığı Okulu'ndan doktora sonrası araştırmacı Gianluca Guidi liderliğindeki ekip, uydu görüntüleriyle ABD'de 403 hiper ölçekli veri merkezi tespit etti. Her tesisin elektrik tüketimi kurulu güç kapasitesine göre tahmin edildi. Ekip, ABD Çevre Koruma Ajansı verileriyle her veri merkezinin Mayıs 2024 ile Nisan 2025 arasında yerel şebekeye bağlı olsaydı ne kadar karbon salımına yol açacağını hesapladı.

Sonuçlara göre bu 403 tesis o yıl yaklaşık 82 terawatt saat elektrik tüketti. Bu, ABD'nin toplam elektrik tüketiminin yaklaşık yüzde 1,8'i. MIT Sistem Dinamiği Grubu'nun direktörü John Sterman'a göre bu miktar Avusturya, İsrail ve Venezuela dahil yaklaşık 148 ülkenin tek tek yıllık tüketiminden fazla.

İLGİLİABD yapay zekâ çiplerine uzaktan erişimi de kısıtlıyor→

Danimarka kadar karbon

Veri merkezlerinin elektrik talebi 25,7 milyon ton karbondioksit salımına yol açtı. Bu, Danimarka'nın yıllık karbon ayak izine yakın. Sterman'a göre bu rakam yaklaşık 113 ülkenin toplam salımından fazla. Bunun nedeni, tesislerin tükettiği elektriğin yaklaşık yüzde 54'ünün gaz ve kömürden gelmesi. Çalışmada, kendi elektriğini üretmek için bazı şirketlerin kurduğu gaz türbinlerinin yarattığı yerel hava kirliliği hesaba katılmadı.

Guidi, "Yapay zekânın çevresel ayak izini teknolojinin sabit bir özelliğiymiş gibi konuşuyoruz, oysa aynı altyapı arkasındaki elektrik sistemine göre çok farklı sonuçlar doğurabiliyor" diyor. Örneğin kömüre bağımlı Wyoming'de kilovatsaat başına karbon salımı, hidroelektrik zengini Oregon'dakinin yaklaşık yedi katı.

Şeffaflık çağrısı

Sterman, karşılaştırmaları yaparken Claude'dan yardım aldığını belirterek "Yapay zekâ son derece yararlı olabilir ama zararları sınırlamanın bir yolunu bulmalıyız. Bu veri merkezlerinin karbondioksit salmasına bir kez izin verdiğinizde bunu asla geri alamazsınız" dedi. Sterman, veri merkezi işletmecilerinin yeni temiz enerji kaynaklarını devreye sokmasının zorunlu olması gerektiğini savunuyor. Cornell Üniversitesi'nden Fengqi You ise bugün inşa edilen santrallerin onlarca yıl çalışacağını hatırlatarak "uzun vadeli karbon kilidi" uyarısında bulundu.

İLGİLİMeta'nın yapay zekâ ajanı Muse artık kullanıcılar adına ABD'deki işletmeleri telefonla arıyor, özellik yalnızca ücretli abonelere açık→

Araştırmacılar, işletmeciler tüketim verilerini açıklamadığı için tahmin yapmak zorunda kaldıklarından yakınıyor. Ekip, tek tek veri merkezlerinin çevresel etkisini izleyecek bir web sitesi hazırlıyor. Kongre'de de veri merkezlerinin elektrik kullanımını açıklamasını zorunlu kılabilecek iki partili bir yasa tasarısı bulunuyor. Veri merkezlerinin yan etkileri gökyüzüne kadar uzanıyor, uzaydaki veri merkezleri yıldızları gölgede bırakabilir.

Bu yazı hakkında ifade bırakın

OHA!falan’ı takip edinGünün haberleri, kısa videolar ve özetler her gün sosyal medyada.

İlginizi çekebilir