RTX 5090 tavsiye fiyatının 4.920 dolar üstünde, bellek krizi 2030'a uzanabilir

Yapay zekâ veri merkezlerinin bellek iştahı ekran kartı ve bilgisayar fiyatlarını uçurmaya devam ediyor. Engadget'ın aktardığı Tom's Hardware verilerine göre Nvidia'nın en güçlü tüketici ekran kartı GeForce RTX 5090, Ocak 2025'teki 1.999 dolarlık tavsiye fiyatının 4.920 dolar üstünde satılıyor. JP Morgan'ın raporuna göre DRAM fiyatları 2026 sonunda 2024'e kıyasla yüzde 400 artmış olacak.

Sorun aslında bellek

Sektörde "chipflation" adı verilen bu fiyat artışı genel enflasyonun çok üzerinde seyrediyor. JP Morgan'a göre ABD'de yazılım ve aksesuar fiyat endeksi son iki yılda yaklaşık dörtte bir arttı. The Economist'in 2026 raporu da oyun konsolu ve dizüstü bilgisayar fiyatlarında benzer artışlar buldu, bu da PC sevkiyatlarında alışılmadık bir düşüşe yol açtı. Japonya'da bazı oyun ekran kartları ABD'deki karşılıklarından yaklaşık yüzde 41 pahalı.

Krizin kökünde yüksek bant genişlikli bellek (HBM) var. Yapay zekâ modellerini eğitmek ve çalıştırmak için gereken HBM, DRAM ile aynı üretim kapasitesini paylaşıyor ve üreticiler onu sıradan DRAM'den yaklaşık yüzde 30 daha pahalıya satıyor. Bir Samsung yöneticisinin Reuters'a söylediğine göre HBM, 2027'de toplam DRAM üretiminin yaklaşık yüzde 30'unu oluşturacak. Bu oran bir yıl önce yüzde 20'ydi. Yapay zekâ veri merkezlerinin bu yıl küresel DRAM arzının yaklaşık yüzde 70'ini tüketmesi bekleniyor.

2027'nin üretimi şimdiden satıldı

Küresel DRAM üretiminin yaklaşık yüzde 90'ı Micron, Samsung ve SK Hynix'in elinde. Micron geçen yıl tüketiciye doğrudan satışı bıraktı, şirketin 2027 HBM üretiminin yüzde 75'ini şimdiden sattığı bildiriliyor. Koreli yatırım şirketi KB Securities'e göre Samsung da 2027 bellek üretiminin yaklaşık yüzde 80'ini satmış durumda.

Micron CEO'su Sanjay Mehrotra, arzın 2027 ve 2028'de 2026'dakinden çok daha sıkışık olmasını beklediklerini söyledi. SK Hynix CEO'su Kwak Noh-jung ise gelecek yılın arz açısından sektör tarihinin en kötü yılı olacağını öngördü. Şirketin başkanı Chey Tae-won, yeterli üretim kapasitesini kurmanın en az dört-beş yıl süreceğini ve üretimin en az 2030'a kadar talebin yüzde 20 gerisinde kalacağını söyledi.

İyimser olanlar da var

Acer CEO'su Jason Chen, ucuz Çin alternatiflerinin piyasaya girmesiyle fiyatların gelecek yıl yatay seyre geçebileceğini düşünüyor. Ekim 2026'da bir Güney Kore yayınının 2029'da "yeni arz seli" bekleyen uzmanlardan alıntı yapması bellek hisselerini düşürmüştü. Nvidia CEO'su Jensen Huang ise arz fazlası ihtimalini reddediyor ve bellekle ilgili en güzel şeyin her zaman daha fazlasının kullanılabilmesi olduğunu söylüyor.