Fransa Yanıyor, Macron Koltuğunu Kurtarmaya Çalışıyor!

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron için artık mesele yalnızca sokaklardaki gösterileri durdurmak değil. Ülkeyi sarsan toplumsal huzursuzluk, görev süresinin son aylarına giren Cumhurbaşkanı'nın siyasi otoritesini de tartışmaya açtı. Üstelik Macron'un yönetme kapasitesini sorgulayanlar arasında artık yalnızca muhalefet değil, bir zamanlar yanında bulunan siyasetçiler de var.

17 Ekim'de hayat pahalılığına ve eğitim koşullarına karşı düzenlenen kitlesel gösterilerin ardından Fransa'nın büyük kentlerinde şiddet olayları yaşandı. Yaklaşık 2 bin 400 kişi gözaltına alındı, binlerce iş yeri zarar gördü. Cumhurbaşkanı'nın 18 Ekim'deki ulusa seslenişi ise beklenen siyasi çözümü ortaya koyamadı.

Bakan İstifa Etti, Macron Bırakmadı

Krizin en çarpıcı gelişmelerinden biri İçişleri Bakanı Laurent Nuñez'in istifasını sunması oldu. Güvenlik güçlerinin bazı kentlerde kontrolü kaybettiğini kabul eden Nuñez'in istifası, Macron tarafından reddedildi.

Cumhurbaşkanlığı, kararın gerekçesini kamu yönetiminde sürekliliğin korunması olarak açıkladı. Ancak güvenlik yönetimindeki başarısızlığın kabul edildiği bir ortamda sorumlu bakanın görevde tutulması, siyasi hesap verebilirlik tartışmasını ortadan kaldırmadı.

Başbakan Sébastien Lecornu ise Paris, Lyon, Lille, Bordeaux ve Nice gibi kentlerde bölgesel ve kısmi sokağa çıkma yasakları uygulanacağını açıkladı. En az 3 bin işletmenin zarar gördüğünün bildirilmesi üzerine mağdur iş yerlerine yönelik özel destek fonu da gündeme alındı.

Peki, sokaklara çıkan yüz binlerce kişinin hayat pahalılığı ve kamusal hizmetlere ilişkin taleplerine ne olacak? Hükümetin güvenlik önlemleri şiddet olaylarını durdurmayı hedefliyor ancak bu tedbirlerin protestoları doğuran ekonomik ve toplumsal sorunları nasıl çözeceği henüz açıklığa kavuşmuş değil.

Eski Dostlardan Erken Veda Çağrısı

Reuters'ın 19 Ekim'de yayımladığı siyasi analiz, Macron'un giderek daralan hareket alanını ortaya koyuyor. Cumhurbaşkanı'nın eski siyasi müttefiklerinden Loïc Kervran, görev döneminin sonunu uzun süren bir çöküş olarak nitelendirdi ve 2024'te parlamentonun feshedilmesi kararını sert sözlerle eleştirdi.

Bir başka eski Macron milletvekili Jean-Baptiste Moreau ise Cumhurbaşkanı'na görev süresinin bitmesini beklemeden düzenli bir ayrılık sürecine hazırlanmasını önerdiğini söyledi. Bu çağrı, Macron'un istifasının kararlaştırıldığı anlamına gelmiyor ancak erken ayrılık tartışmasının eski destekçileri arasına kadar yayıldığını gösteriyor.

Eski Başbakan Édouard Philippe de Macron'un ulusa seslenişini yetersiz buldu. Philippe, Cumhurbaşkanı'ndan yalnızca açıklama değil, kamu düzenini yeniden sağlayacak somut kararlar beklediğini ifade etti.

Sokakların Öfkesi Le Pen'e Yarıyor

Macron'un karşı karşıya olduğu tablo, aşırı sağın siyasi hesaplarını da etkiliyor. Marine Le Pen, yaşananları yönetimin zayıflığının kanıtı olarak sunarken kendisini kamu düzenini yeniden sağlayabilecek siyasi alternatif olarak konumlandırıyor.

Fransa'nın ekonomik koşulları Cumhurbaşkanı'nın seçeneklerini sınırlıyor. 2018'deki Sarı Yelekliler protestoları sırasında ekonomik tavizlerle toplumsal öfkeyi hafifletmeye çalışan Macron, bu kez kamu maliyesindeki baskı ve parlamentodaki parçalanmış yapı nedeniyle çok daha dar bir hareket alanına sahip.

Üstelik Macron, iç politikadaki krizin ortasında Körfez ülkelerini kapsayan ziyaretine devam etti. Cumhurbaşkanı bu seyahatin enerji arzını güvenceye almaya yardımcı olacağını savunurken, muhalifleri ülkede kalması gerektiğini düşünüyor.

Hükümet şimdi siyasi partiler ve sendikalarla yeni görüşmelere hazırlanıyor. Ancak muhalefetin bir bölümünün toplantılara katılmayacağını açıklaması, uzlaşma arayışının ne kadar güç olduğunu gösteriyor.

Fransa'da yanan araçlar söndürülebilir, kırılan vitrinler yenilenebilir. Fakat 2027 cumhurbaşkanlığı seçimine yaklaşılırken Macron'un karşısındaki asıl sorun, kaybettiği siyasi güveni nasıl yeniden kazanacağı.

Çünkü Fransa sokaklarında artık yalnızca kamu düzeni değil, Macron döneminin siyasi mirası da tartışılıyor.