İçeriğe atla
Yazısız bir kara tahta parçası, sarmal bir deniz kabuğu, cam küpler, eski bir dolma kalem ve okunmaz karalamalı kâğıtlar, devre kartı şeritleri, altın bir madalya ve büyüteç, yırtık kâğıt katmanları. İnsan figürü yok.

167 yıllık Riemann hipotezine iki çözüm iddiası

Anthropic'te çalışan matematikçi Levent Alpöge, Claude ile bulduğunu söylediği ve Lean'de doğrulanabilen bir Riemann hipotezi kanıtı yayımladı. Aynı hafta Stanford'dan bir doktora sonrası araştırmacının tamamen insan eliyle yazdığı bir kanıt da paylaşıldı.

Selin Y.ohafalan editörüYayın · 2 dk okuma
Yazısız bir kara tahta parçası, sarmal bir deniz kabuğu, cam küpler, eski bir dolma kalem ve okunmaz karalamalı kâğıtlar, devre kartı şeritleri, altın bir madalya ve büyüteç, yırtık kâğıt katmanları. İnsan figürü yok.

Matematiğin en ünlü çözülmemiş problemlerinden biri için aynı hafta iki ayrı çözüm iddiası geldi. TechCrunch'ın aktardığına göre Anthropic'te çalışan matematikçi Levent Alpöge, 1859'dan bu yana çözülemeyen ve Milenyum Ödülü problemleri arasında yer alan Riemann hipotezi için Lean'de derlenebilen bir kanıt bulduğunu duyurdu. Hipotez, asal sayıların dağılımının ardında gizli bir yapı bulunduğunu öne sürüyor.

"Zamanlama berbat"

Alpöge, bulgularını duyurduğu yazısında "Zamanlama berbat" diye yazdı. Kanıt, Anthropic'in halka açık ilk öncü yapay zekâ laboratuvarı olduğu haftaya denk geldi. Alpöge, geçen pazar gecesi Anthropic CEO'su Dario Amodei'ye mesaj atarak sonucu nasıl duyurması gerektiğini sorduğunu anlattı. Matematikçi, argümanın parçalarını Claude ile "inanılmaz bir kafa karışıklığı içinde" nasıl bulduklarını da yazısında ayrıntılı biçimde aktardı.

İLGİLİYapay zekâ, Kurt Gödel'in steno defterlerinde yüzlerce bilinmeyen teorem buldu→

Lean doğrulaması geçti

Lean, matematiksel fikirleri kod olarak ifade edip kanıtların biçimsel olarak doğrulanmasını sağlayan açık kaynaklı bir programlama dili. MIT matematikçisi Andrew Sutherland dahil Zulip sohbetindeki birçok katılımcı, Alpöge'nin çözümünün başarıyla derlendiğini doğruladıklarını söyledi. Matematikçilerin çoğu biçimsel sonucun ayakta kalacağından emin görünse de topluluğun kanıtı gerçekten kavraması zaman alacak. Alpöge, kanıtı insanların anlayabileceği bir açıklama olmadan yayımladığı için biraz suçluluk duyduğunu, ancak çocukluğundan beri bu probleme takıntılı olduğu için beklerse "yaşayamayacağını" belirtti. Alpöge, sonucun insanlar tarafından anlaşılır hâle getirilmesi için çalışacağını da taahhüt etti.

Tamamen insan eliyle bir kanıt daha

Öte yandan Stanford profesörü ve Amerikan Matematik Derneği başkanı Ravi Vakil, Stanford'da doktora sonrası araştırmacı olan Alessandro Masullo'nun yazdığı genelleştirilmiş Riemann hipotezi kanıtını paylaştı. Vakil, kanıtın "tamamen insan eseri, yapay zekâ yok" olduğunu vurguladı. Bu kanıt Lean'de ifade edilmediği için doğru olup olmadığını söylemek henüz erken. 12 yıllık çalışmanın ürünü olduğunu söyleyen Masullo, kanıtının girişinde günümüzün temposundan cesareti kırılan matematikçilere "Hâlâ buradayız. Hiçbir yere gitmiyoruz" mesajını verdi.

Navier-Stokes'ta da yeni kanıt

Alpöge ve NYU matematikçisi Tristan Buckmaster, Navier-Stokes denklemleriyle ilgili önemli bir kanıt daha yayımladı. Bu problemler, bu yaz öncü yapay zekâ laboratuvarları ile matematikçiler arasında açık problemleri çözme yarışını başlatan konular arasındaydı. Yapay zekâ modellerinin matematikteki rekabeti kısa süre önce bir başka karşılaştırmada da gündemdeydi, Gemini 4 Carbon matematikte zirvede ama rakibinden 15 kat pahalı.

Bu yazı hakkında ifade bırakın

OHA!falan’ı takip edinGünün haberleri, kısa videolar ve özetler her gün sosyal medyada.

OHA!falan Yemek

Bugün ne pişirsem?

Ev yemeği, bugünkü market fiyatıyla

Bütün tarifler

İlginizi çekebilir