İçeriğe atla
Küçük bir yıldızı içine çeken büyük turuncu bir süperdev yıldız, sarmal bir galaksi, toz bulutu, pirinç bir teleskop ve altıgen aynalı bir uzay teleskobu, yırtık kâğıt katmanları. İnsan figürü yok.

Andromeda'da iki yıldızın birleşmesi ilk kez baştan sona izlendi

Gökbilimciler, Andromeda galaksisinde bir süperdev yıldızın küçük yoldaşını yutmasını ilk kez baştan sona gözlemledi. Binlerce yıl birbirinin çevresinde dönen ikili, yedi yıldan kısa bir sürede tek bir yıldıza dönüştü.

Can E.ohafalan editörüYayın · 2 dk okuma
Küçük bir yıldızı içine çeken büyük turuncu bir süperdev yıldız, sarmal bir galaksi, toz bulutu, pirinç bir teleskop ve altıgen aynalı bir uzay teleskobu, yırtık kâğıt katmanları. İnsan figürü yok.

Gökbilimciler, iki yıldızın birleşmesini ilk kez gerçek zamanlı olarak izlemeyi başardı. Live Science'ın aktardığına göre Andromeda galaksisindeki bir süperdev yıldız ile Güneş'ten biraz küçük bir yıldız, binlerce yıl birbirinin çevresinde döndükten sonra yedi yıldan kısa bir sürede birleşti. Araştırma 18 Kasım'da Nature dergisinde yayımlandı.

Tahmin etmesi çok zor bir olay

Çalışmanın baş yazarı, Columbia Üniversitesi'nden astrofizikçi Viraj Karambelkar, NASA'nın açıklamasında yıldız birleşmelerinin önceden kestirilmesi zor olduğu için gerçek zamanlı gözlemlenmelerinin de çok güç olduğunu söyledi. Karambelkar, ekibin 2023'te sistemde olağandışı bir şeyler olduğunu fark ettiğini ve ne olacağını görmek için izlemeyi sürdürdüğünü belirtti. Yaklaşan birleşmeyi ilk olarak NASA'nın artık emekliye ayrılmış NEOWISE uzay aracı yakaladı. Asteroitleri bulmak için tasarlanan araç, gökyüzündeki başka pek çok ilginç değişikliği de keşfetmişti.

Andromeda'da parlayan ikili

Araştırmacılar, Samanyolu'na en yakın büyük galaksi olan Andromeda'da daha önce kararlı görünen bir ikili yıldız sisteminin parlamaya başladığını fark etti. Kaliforniya'daki Palomar Gözlemevi'nde bulunan yakın kızılötesi aracı WINTER ile yapılan takip gözlemleri, sistemin toz da saçmaya başladığını ortaya koydu. Ekip bu gözlemleri Aralık 2025'te James Webb Uzay Teleskobu'nun verileriyle destekledi. Resmi adı AT 2025abao olan ikiliye "Bao" adı verildi.

Canlı bir yıldızın içinde patlayan bomba

Bulgulara göre 2018'de küçük yıldız süperdevin yüzeyine çarptı. Ardından olaylar hızla gelişti ve iki yıldız, ortak zarf evrimi denen süreçte gaz alışverişine başladı. Büyük yıldız, küçük yoldaşını giderek kendine çekti ve sonunda onu çekirdeğine yutarak dev bir enerji patlaması yarattı. Çalışmanın ortak yazarı Kishalay De, bu sonu "neredeyse canlı bir yıldızın içinde patlayan bir bomba gibi" diye tanımladı.

Süpernova yerine tek bir yıldız

Araştırmacıları yalnızca olayın hızı değil, sonucu da şaşırttı. Bao kolaylıkla bir süpernova olarak patlayabilir, bir nötron yıldızına dönüşebilir ya da kara deliğe çökebilirdi. Bunun yerine sistem tek bir büyük yıldız olarak yeniden dengeye oturmuş görünüyor. Ekip, ortak zarf evriminin daha iyi anlaşılmasının geçmişteki birleşmelerin nasıl gerçekleştiğini yeniden kurmaya yardım edeceğini düşünüyor. Karambelkar, NASA'nın yeni Nancy Grace Roman Uzay Teleskobu sayesinde Bao'nun keşfedilen son birleşen yıldız çifti olmayacağını öngörüyor. Yıldızların beklenmedik sonlarına dair bir başka bulgu da yakın zamanda yayımlanmıştı, Bazı kara delikler patlamayan yıldızlardan doğuyor.

Bu yazı hakkında ifade bırakın

OHA!falan’ı takip edinGünün haberleri, kısa videolar ve özetler her gün sosyal medyada.

OHA!falan Yemek

Bugün ne pişirsem?

Ev yemeği, bugünkü market fiyatıyla

Bütün tarifler

İlginizi çekebilir