Robot ekipleri şantiyeye hazırlanıyor

İnşaat sahalarında robot kullanımı yeni değil ancak şimdi araştırmacılar tek bir makineyi otomatikleştirmek yerine birbirleriyle görev paylaşan robot ekipleri üzerinde çalışıyor. Stuttgart Üniversitesi'nin 6 Ekim'de yayımladığı duyuruya göre SCALAR ve COBRAS adlı iki proje, Kasım 2026'da başlayarak otonom makinelerin gerçek şantiye koşullarına benzeyen ortamlarda birlikte çalışmasını araştıracak.

Her iki proje de Stuttgart Üniversitesi Hesaplamalı Tasarım ve İnşaat Enstitüsü tarafından koordine ediliyor. Avrupa İnovasyon Konseyi'nin EIC Pathfinder programından yaklaşık 4'er milyon euro destek alan çalışmaların üç yıl sürmesi planlanıyor.

Vinç kaba işi, robotlar hassas işi yapacak

SCALAR projesi modüler ahşap yapıların şantiyede robotlarla monte edilmesine odaklanıyor. Sistemde sonradan otonom hale getirilen vinçlerin büyük yapı parçalarını taşıması ve yaklaşık konumlarına yerleştirmesi, daha küçük mobil robotların ise hassas hizalama ve bağlantı işlemlerini üstlenmesi planlanıyor.

Montaj başlamadan önce bütün süreç sanal ortamda simüle edilecek. Parçaların hangi sırayla yerleştirileceği, makinelerin görev dağılımı ve sistemin farklı aşamalardaki davranışı dijital ortamda kontrol edilecek.

Şantiyedeki makineler ortak bir dijital kontrol sistemi üzerinden gerçek zamanlı olarak koordine edilecek. Araştırmacılar ayrıca toz, kir ve değişken ışık koşullarında çalışabilecek dayanıklı sensör teknolojileri üzerinde duruyor.

SCALAR yalnızca yeni yapıların inşası için tasarlanmıyor. Projede geliştirilecek robotik sistemin mevcut binaların yenilenmesinde de kullanılabilmesi hedefleniyor ve cephe modüllerinin robotlarla monte edilmesi araştırmanın bir diğer bölümünü oluşturuyor.

COBRAS aynı robotlardan bir ekip kuruyor

COBRAS ise büyük inşaat makinelerinden farklı bir yol izliyor. Projede aynı özelliklere sahip, elektrikle çalışan çok sayıda küçük mobil robotun hafif uzay kafes yapılarını birlikte monte edip sökebilmesi amaçlanıyor.

Robotlar merkezi bir kontrol sistemi tarafından tek tek yönetilmek yerine sürü zekâsı kullanarak hareketlerini kendi aralarında koordine edecek. Robot sayısının yapılacak işe göre artırılıp azaltılabilmesi ve makinelerden biri bakım gerektirdiğinde diğerlerinin çalışmaya devam edebilmesi sistemin temel özellikleri arasında yer alıyor.

Proje yalnızca robotları değil, onların kuracağı yapıları da yeniden ele alıyor. Dijital tasarım yöntemleriyle daha az malzeme kullanan, sökülebilen ve parçaları başka yapılarda yeniden değerlendirilebilen modüler sistemlerin geliştirilmesi planlanıyor.

İlk hedef çalışan sistemi göstermek

SCALAR ve COBRAS henüz ticari şantiyelerde kullanılmaya hazır ürünler değil. Avrupa Komisyonu'nun proje kayıtlarına göre her iki çalışmada da teknolojinin temsili koşullarda çalışabildiğini gösterecek TRL 4 seviyesinde bir demonstrasyon hazırlanması hedefleniyor.

SCALAR kapsamında modüler ahşap elemanların taşınması, konumlandırılması ve birleştirilmesi tam ölçekli bir sistemle sınanacak. COBRAS'ta ise bir robot ekibinin prefabrik yapı elemanlarından uzay kafes bir yapı oluşturması planlanıyor.

Projeler başarılı olduğunda ortaya çıkacak sonuç yalnızca yeni bir inşaat robotu olmayacak. Araştırmalar, büyük makineler, küçük robotlar ve dijital planlama sistemlerinin aynı şantiyede görev paylaşarak çalışıp çalışamayacağını gösterecek ve inşaat otomasyonunun bundan sonraki aşamaları için somut bir teknik temel sağlayacak.